De behandeling

Behandeling van ijzerstofwisselingsziekten

De behandeling is uiteraard afhankelijk van aard van de aandoening. De behandeling is erop gericht de hoeveelheid ijzer in het lichaam naar een stabiel en gezond niveau te brengen en kan bestaan uit ijzertabletten, intraveneus ijzer, bloedtransfusies, chelatietherapie en aderlaten.

IJzertabletten
Bij bloedarmoede kunnen ijzertabletten een oplossing bieden. IJzertabletten bevatten ijzer in een vorm die het lichaam goed opneemt, bijvoorbeeld in de vorm van ferrofumaraat en ferrosulfaat. Er zijn voedingsmiddelen die de opname van het ijzer kunnen remmen of juist kunnen bevorderen. Thee remt bijvoorbeeld de opname van ijzer, terwijl vitamine C de opname bevordert. Ook hebben bepaalde medicijnen invloed op de opname van ijzer uit ijzertabletten.

Intraveneus ijzer
Bij sommige vormen van bloedarmoede wordt ijzer slecht opgenomen in de darmen, waardoor ijzertabletten niet het gewenste effect bereiken. Dan kan de arts ervoor kiezen ijzer intraveneus toe te dienen. Dit betekent dat er ijzer direct in de ader (vene) wordt toegediend. Dit wordt in het ziekenhuis gedaan en gebeurt via een infuus in de arm.

Bloedtransfusie
Bij ernstige vormen van bloedarmoede kunnen bloedtransfusies nodig zijn. Elke bloedzak bevat rode bloedcellen met ongeveer 200-250 mg ijzer.

Chelatie therapie
Bij ijzerstapeling kunnen medicijnen worden toegediend die ijzer binden en vervolgens het ijzer via de urine of de ontlasting mee het lichaam uit nemen. Sommige chelatie medicijnen worden toegediend via een infuus of injectie (bijv Desferal), of als tablet voorgeschreven (bijv Exjade of Ferriprox). Chelatietherapie wordt meestal toegepast als de patiënt naast ijzerstapeling ook bloedarmoede heeft.

Aderlaten
Bij ijzerstapeling kunnen patiënten vaak ook worden adergelaten, tenzij er ook sprake is van bloedarmoede. Rode bloedcellen bevatten veel ijzer. Door bloed af te nemen, verdwijnt een hoeveelheid rode bloedcellen en dus ook ijzer uit het lichaam. Bij afname van een halve liter bloed verdwijnt er ongeveer 200 tot 250 mg ijzer uit het lichaam. Als er bloed is afgenomen, reageert het lichaam hierop door nieuw bloed aan te maken. Hiervoor heeft het lichaam onder andere ijzer nodig. Het lichaam gebruikt hiervoor ook het ijzer dat in de weefsels is opgeslagen. Op deze manier daalt het ijzergehalte van het lichaam.

Behandeling van de gevolgen van de ijzerstapelingsziekte

Bij gewrichtsklachten
Een arts kan pijnstillende en/of ontstekingsremmende pijnstillers voorschrijven. Blijven bewegen is ook van belang omdat zo de achteruitgang van gewrichten wordt geremd. Daarnaast is het van belang om gezond te eten en te stoppen met roken.

Bij suikerziekte
De hoeveelheid suiker in het bloed is bij suikerziekte verhoogd, dit komt door een tekort aan insuline. De behandeling van suikerziekte is erop gericht de hoeveelheid glucose in het bloed zo normaal mogelijk te houden. Dit gebeurt door de voeding aan te passen en medicijnen en/of insuline te gebruiken.

Vitamines
Sommige patiënten hebben profijt bij het slikken van extra vitamines, zoals vitamine B11 (foliumzuur), vitamine B6 (pyridoxine), of vitamine C (Ascorbinezuur).